Bản in     Gởi bài viết  
Quốc hội thảo luận Luật Ngân sách nhà nước (sửa đổi) 
Chiều 25-11, Quốc hội thảo luận tại Hội trường về dự án Luật Ngân sách Nhà nước (sửa đổi). Đây là kỳ họp lần đầu tiên Quốc hội cho ý kiến vào dự án Luật này.

 


Toàn cảnh phiên họp. Ảnh minh họa

Về phạm vi ngân sách, đại biểu (ĐB) Vũ Chí Thực (Quảng Ninh) cho rằng, nhằm, khắc phục bất cập trong Luật NSNN 2002 quy định “thu NSNN bao gồm các khoản thu từ thuế, phí, lệ phí”, nhưng với cách chấp hành dự toán không thống nhất như hiện nay một số các cơ quan thu được để lại chi phí cho công tác thu nên không đáp ứng được nguyên tắc đầy đủ của NSNN và gây phức tạp trong công tác quản lý, dự thảo Luật NSNN sửa đổi đã tách riêng nội dung này thành 2 phần, một là “toàn bộ các khoản thu từ thuế, lệ phí” và phần thứ hai là “toàn bộ các khoản phí thu từ các hoạt động dịch vụ do cơ quan nhà nước thực hiện, trường hợp được khoán chi hoạt động thì được khấu trừ; các khoản thu từ các hoạt động dịch vụ do đơn vị sự nghiệp công lập và doanh nghiệp nhà nước thực hiện nộp NSNN theo quy định của pháp luật”.

Tuy nhiên, theo ĐB, với việc sửa đổi này vẫn chưa đáp ứng được yêu cầu đặt ra, vì hầu hết các nội dung đang thực hiện ghi thu, ghi chi vào ngân sách từ nguồn thu phí tại các đơn vị sự nghiệp sẽ không được phản ánh vào ngân sách.

Có ý kiến về vấn đề này, ĐB Trần Du Lịch (TP.HCM) đồng tình với quy định tại dự thảo Luật NSNN, lệ phí là khoản thu phải nộp toàn bộ vào NSNN. Song, ĐB đề nghị cần quy định cụ thể để minh bạch những khoản phí không thuộc ngân sách.

ĐB Trần Đình Long (Đắk Lắk) cho rằng việc thu phí cần được xác định rõ cái nào thuộc nguồn thu ngân sách, cái nào không bởi trên thực tế, nhiều khoản ghi thu, ghi chi không được kiểm soát chặt chẽ. Do đó, cần quy định rõ nhiệm vụ chi chứ không phải tất cả đều đưa vào chi thường xuyên thì không cụ thể và thiếu rõ ràng.

Về quy định mức huy động vốn của ngân sách cấp tỉnh, dự thảo Luật quy định: Đối với thành phố Hà Nội, thành phố Hồ Chí Minh, mức dư nợ nguồn vốn huy động không vượt quá 150% vốn đầu tư XDCB trong nước hàng năm của ngân sách cấp tỉnh. Đối với các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương có tỷ lệ phần trăm (%) đối với các khoản thu phân chia về ngân sách trung ương, mức dư nợ nguồn vốn huy động không vượt quá 100% vốn đầu tư XDCB trong nước hàng năm của ngân sách cấp tỉnh. Đối với các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương nhận số bổ sung cân đối từ NSTW, mức dư nợ nguồn vốn huy động không vượt quá 50% vốn đầu tư XDCB trong nước hàng năm của ngân sách cấp tỉnh.

Theo ĐB Vũ Chí Thực, trong Luật nên nêu nguyên tắc để định mức khung trên tỷ lệ cân đối phân chia về ngân sách Trung ương; hạn chế huy động ở những địa phương chưa tự cân đối để tránh nợ công dàn trải; tăng tỷ lệ 150% đối với những địa phương có nguồn thu phân chia Trung ương lớn và đã có các quy hoạch, chiến lược phát triển thành vùng động lực.

Về quy định tại Điểm d điều 9: “trường hợp đặc biệt có phát sinh nguồn thu mới làm ngân sách địa phương tăng thu lớn thì số tăng thu phải nộp về ngân sách cấp trên”, theo một số ĐB quy định như vậy là không hợp lý. ĐB Vũ Chí Thực cho rằng, quy định như vậy không khuyến khích các địa phương tăng thu, vả lại nguyên tắc này không rõ ràng.

Theo ĐB, khi có phát sinh tăng thu, địa phương đã xây dựng kế hoạch để điều hành chi cho phù hợp đảm bảo tiến độ chi và hiệu quả chi NSNN, nếu chờ đến cuối năm mới tổng hợp số tăng thu và xây dựng kế hoạch chi thì vẫn không giải quyết được tình trạng dồn giải ngân vào cuối năm.

“Nếu lập trước dự toán nguồn thu tăng nhưng không thực hiện được dự toán thì sẽ mất cân đối ngân sách cấp dưới do đã phải nộp trước về ngân sách cấp trên. Trên thực tế thì đối với nguồn thu cũ thì khó có việc tăng thu lớn, đột biến; trường hợp phát sinh nguồn thu mới thì Trung ương đã quy định ngay tỷ lệ điều tiết khi ban hành chính sách thu và như vậy thì tỷ lệ điều tiết về ngân sách TW cũng đã được tính toán cân đối với dự báo nguồn thu rồi”, ĐB Vũ Chí Thực phân tích.

Đây cũng là ý kiến của nhiều ĐBQH khi thảo luận tại tổ của QH. Theo các ĐBQH quy định như vậy sẽ không khuyến khích các địa phương tăng thu và vô hình trung sẽ “cào bằng” giữa các địa phương có tỷ lệ thu lớn và địa phương chưa cân đối được ngân sách.


Đại biểu Bùi Đức Thụ (Lai Châu) phát biểu

Về dự phòng ngân sách được quy định tại Điều 10 dự án Luật, theo ĐB Trần Văn Tấn (Tiền Giang) là chưa rõ ràng. ĐB cho rằng vì hàng năm không phải địa phương nào cũng phải sử dụng nguồn dự phòng này. Trong khi đó hàng năm ngân sách các cấp đều bố trí dự phòng từ 2-5% tổng chi ngân sách, cho nên có địa phương có nguồn dự phòng rất lớn, nhưng dự án Luật quy định theo hướng mở, sử dụng nguồn dự phòng để chi cho nhiệm vụ cần thiết khác thuộc nhiệm vụ chi của ngân sách cấp mình...
ĐB Trương Thị Huệ (Thái Nguyên) cũng đồng quan điểm với ĐB Trần Văn Tấn về quy định dự phòng ngân sách. Đồng thời, ĐB đề xuất, dự phòng ngân sách chỉ chi cho phòng chống khắc phục thiên tai, các nhiệm vụ quan trọng của quốc phòng an ninh, nếu không chi hết thì chuyển sang ngân sách năm sau để trả nợ công.

Theo ĐB Bùi Đức Thụ (Lai Châu), dự thảo lần này, Chính phủ đề nghị mở rộng phạm vi dự phòng, quy mô là chỉ chiếm từ 2- 5%. “Mức ít như vậy, mở quá nhiều mục tiêu, vô hình trung trùng với nhiệm vụ chi của ngân sách. Do đó đề nghị dự phòng chỉ tập trung khắc phục hậu quả thiên tai bất khả kháng”, ĐB Bùi Đức Thụ nói.

ĐB cho hay, dự thảo đề nghị ngoài dự phòng của các cấp ngân sách, cho phép một số bộ, ngành được trích 5% chi thường xuyên để sử dụng như dự phòng, Theo ĐB như vậy là không hợp lý, bởi vì nếu mở ra có khả năng xuất hiện tình trạng xin- cho, cũng dẫn đến chất lượng xây dựng dự toán bị ảnh hưởng.

Theo Website Bộ Tài Chính

[Trở về]